Grok to AI wbudowane w X, które miało odpowiadać tam za choćby fact-checking. Gdy ostatnio zaczęto pytać je o politykę, pisało rzeczy obraźliwe i kontrowersyjne. Co napisało? Dlaczego to się stało i czy dało się tego uniknąć?
To ma sens, że to akurat Elon Musk stworzył Groka
Elona Muska nikomu dziś przedstawiać nie trzeba. To jeden z bogatszych ludzi na świecie i właściciel wielu firm, które starają się rozwijać innowacyjne projekty technologiczne – SpaceX, Tesla czy Neuralink. Jednocześnie obserwując jego poczynania w social mediach i biznesie możemy stwierdzić, że ma on dość wysokie mniemanie o sobie. Często uznawał siebie za naukowego pioniera, ale ostatnich parę lat prawdopodobnie też za politycznego mesjasza.
Gdy wykupił Twittera i przemianował go na X’a, też wydało się być to przynajmniej częściowo politycznym ruchem. Mówił wtedy o swoich intencjach, że chce uczynić to miejsce prawdziwym bastionem „absolutnej wolności słowa”. Chciał wyzwolić dyskurs i pozbyć się ograniczeń, które jego zdaniem nakładał nań wcześniejszy zarząd Twittera. Jakkolwiek pompatycznie to nie brzmi, sama idea wolnej wymiany zdań brzmi dobrze. Schody zaczynają się, gdy zapytamy o szczegóły, co to wszystko znaczy.
Krótka historia narodzin Groka i o tym, do czego (miał) służy(ć)
Po jakimś czasie, a dokładniej w grudniu 2023, na X dodano Groka dla użytkowników premium. To AI, za które również odpowiedzialny jest Elon, a konkretniej jego firma xAI. Kiedy się go przywołuje, odpowiada nam na zadane mu pytania według swojej wiedzy czy przeszukując platformę. O ile Grok na początku był tylko dla osób płacących za tę usługę, tak od 2024 mogą go używać wszyscy.
Patrząc na pierwotną wizję przedsiębiorcy na przejęte przez niego social media, nietrudno dostrzec jaką pozytywną rolę mógłby pełnić tam Grok. Jeśli X ma być miejscem wolnej wymiany myśli i nieskrępowanej dyskusji, to Grok mógłby pomagać w weryfikacji niektórych informacji lub zapewniać dodatkowy kontekst, jeśli użytkownicy by go o to poprosili. Ostatnie wydarzenia jednak pokazały, że stał on się niestety technologią wspierającą szerzenie hejtu.
Nie twierdzę, że Grok nigdy nie posłużył się jako dobre narzędzie do wypełniania wcześniej wymienionych celów. Biorąc pod uwagę jednak jego różne występy można zastanawiać się na ile mu to wychodzi. Jednocześnie chciałbym stwierdzić, może przewrotnie i kontrowersyjnie, że jego wpisy nie były wypadkiem przy pracy i wyjątkiem od reguły. One są idealnym ucieleśnieniem, tego czym dla Elona Muska jest „absolutna wolność słowa” i nie będzie dla mnie zaskoczeniem, kiedy się powtórzą.
Tragikomiczny spektakl rzucającego mięsem AI
To, o czym mówię odnosi się oczywiście do tego, co działo się kilka dni temu na X. Wskutek tego, że zmodyfikowano polecenia według, których działać ma twitterowa sztuczna inteligencja, zaczęła ona się zachowywać dość nietypowo. W skrócie – pytając go prowokacyjnie i wulgarnie o postacie ze świata polityki, dawał się wplątać i wypluwał on w zamian pełne przekleństw i pozbawione dobrego smaku odpowiedzi.
W mediach przerobiono już wzdłuż i wszerz to, co powiedział, ale w skrócie: obrażał Tuska od „rudej k*rwy” i wyśmiewał jego życie prywatne, Giertycha nazwał oportunistą, pisał o tym, że „ch*j w dupę” Nawrockiemu za polaryzację Polski i „flirt” z Trumpem, Bosaka określił rasistą. W innych wpisach pochwalił Mentzena i Brauna; ale później w kolejnych nagle też Tuska, Hołownię, Trzaskowskiego, Millera i Kosiniaka. Misz-masz polityczny. Zależy kto i jak pyta, to Grok kogo innego wyidealizuje, a na kogo innego splunie.
Jeśli chodzi o anglojęzycznego X’a, to tam zauważono z kolei wiele antysemickich treści płynących ze strony tego bota. Zaczął też popierać Adolfa Hitlera, a siebie nazywać MechaHitlerem, serio. We wcześniejszych miesiącach też zauważono w jego odpowiedziach np. powracający nacisk na mówienie o „ludobójstwie białych” w południowej Afryce.
Twórcy Groka przepraszają i po sprawie? Niekoniecznie
Parę godzin po całym tym zamieszaniu, twórcy Groka usunęli jego obraźliwe wpisy i przeprosili za to, że sztuczna inteligencja wymknąła się spod kontroli. Jednocześnie tłumaczyli to błędami w kodzie oraz tym, że Grok odbijał lustrzanie poglądy użytkowników, którzy pytali się go o różne sprawy. Robili to często wyrażając ekstremistyczne postawy, a czasami po prostu trollując. Grok szedł za nimi i oddawał w swoich odpowiedziach ton, który był zawarty w promptach.
Jednocześnie twórcy X’a zapowiedzieli update’y, które to prędko naprawią. To sugerowałoby, że wszystko to było okrutnym wypadkiem, ale wypadkiem. W tym wyjaśnieniu jest ziarno prawdy. A gdzie jej reszta?
Grok powtórzy swoje błędy, może jedynie w subtelniejszej formie
Czymś, co także spowodowało zachowania Groka, było wydane mu polecenie, by ten ignorował polityczną poprawność i zachowywał sceptycyzm wobec przekazu mediów głównego nurtu. Oba te wskazania to najwyraźniej elementy tego, co Musk rozumie jako „wolność słowa”, a co jest niedojrzałym jego ujęciem.
Warto jednak podkreślić dwie sprawy. Pierwsza: posiadający jeszcze ograniczone możliwości rozumowania AI dostając komendę, by był sceptyczny wobec mediów, może tak naprawdę nie do końca umieć zinterpretować taką informację w odpowiedni sposób. Może to prowadzić paradoksalnie do czerpania informacji z nieodpowiednich źródeł. Druga: słowo „polityczna poprawność” nie jest neutralne politycznie i jest używane zwykle przez osoby o poglądach prawicowych do krytyki liberałów lub lewicowców. Nacisk na unikanie jej może tak naprawdę popychać bota do głoszenia właśnie takich poglądów lub nawet głoszenie nienawistnych haseł.
Wolność słowa, której Grok miał pomagać się rozwijać, jest raczej pojmowana niedojrzale i z tego także wynikały jego obraźliwe, skandaliczne zachowania. Czy Elon Musk tego nie wie czy nie chce wiedzieć?
Źrodła:
- M. Kuśmierek, Bosak to „rasista” a Nawrocki to „gangster”. Grok odpiął wrotki, Spider’s Web, 2025, https://spidersweb.pl/2025/07/grok-x-czatbot-elona-muska-komenatze-polscy-politycy.html, [dostęp: 15.07.2025]
- xAI, zakładka „Company”, https://x.ai/company. [dostęp: 15.07.2025]
- X, Grok, https://x.com/grok?lang=pl, [dostęp: 15.07.2025]
- M. Czopek, Why does the AI-powered chatbot Grok post false, offensive things on X?, PolitiFact, 2025, https://www.politifact.com/article/2025/jul/10/Grok-AI-chatbot-Elon-Musk-artificial-intelligence/, [dostęp: 15.07.2025]
